«Даму» қоры 400 млрд теңгеге 5 мың жобаны қаржыландырады

Қазақстанда «Даму» кәсіпкерлікті дамыту қоры 2025 жылғы желтоқсанда іске қосқан «Іскер аймақ» шағын бизнесті қолдаудың бірыңғай бағдарламасы іске асырылуда. Бағдарлама микро және шағын кәсіпкерлік субъектілері үшін, оның ішінде ауылдық аудандар мен моноқалаларда несиелеудің қолжетімділігіне бағдарланған. Бүгінгі таңда «Іскер аймақ» жалпы сомасы 21 млрд теңгеден асатын 300-ден астам жобаны мақұлдады. Ал 2026 жылға арналған жоспарда - 400 млрд теңгеге 5 мыңға жуық жобаны қолдау. Бұл туралы Ұлттық экономика министрлігінде хабарлады.

Жобалардың едәуір бөлігі аграрлық секторға әсер етеді. Атап айтқанда, «Іскер аймақ» қатысушылары Жамбыл облысындағы «Кожабекова Г.Т.» ЖК болды, ол 20 жылдан астам қой терісін өңдеумен және аң терісін өндірумен айналысады. Компания жыл сайын отандық аяқ киім және тігін кәсіпорындарына 46 мыңға жуық өңделген теріні жеткізеді, сондай-ақ «Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясы, Ішкі Істер министрлігі және ҚР Қорғаныс министрлігі үшін әскери қалпақтарды, тұлыптар мен жартылай жүндерді қоса алғанда, 20 мыңға жуық дайын аң терісін шығарады. Жеткізу географиясы Жамбыл, Атырау, Алматы және Түркістан облыстарын, Алматы мен Шымкентті қамтиды, бұл ретте 2025 жылы өнімнің шамамен 10%-ы Ресей мен Өзбекстанға экспортталды.

Мемлекеттік қолдаудың көмегімен кәсіпорын күн панельдерін сатып алды. Бұл энергия шығындарын 38%-ға төмендетеді, энергия тиімділігін арттырады және қоршаған ортаға әсерді азайтады. Жобаны іске асыру 24 мыңға дейін импортталатын үлбір бұйымдарын алмастыруға және отандық қой терісі шикізатын қайта өңдеу және Қазақстанда дайын өнім шығару есебінен осы санаттағы өңірлік нарық қажеттілігінің 20%-ын қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.

Бағдарламаны іске асырудың тағы бір сәтті мысалы Қызылорда облысы Шиелі ауданындағы «Тұрлыбаев Досжан» ЖК болды. Кәсіпорын күріш өндірумен және өңдеумен айналысады. «Іскер аймақ» бағдарламасы аясында кәсіпкер кейіннен қайта өңдеумен шикі күрішті (шала) сатып алу үшін айналым қаражатын толықтыруға 110 млн теңге көлемінде несие алды. Банктің пайыздық мөлшерлемесі 22%-ды құрады, оның 8,8%-ы мемлекет субсидиялайды, соның арқасында кәсіпкер үшін мөлшерлеме жылдық 13,2%-ға дейін төмендетілді. Бұдан басқа, қарызды ресімдеу кезінде «Даму» Қорының кепілдігі берілді, бұл қажетті қаржыландыруды алуға мүмкіндік берді.

Бүгінгі таңда кәсіпорынның өндірістік қуаты тәулігіне 150 тоннаға дейін күрішті өңдеуге мүмкіндік береді. Өнімдер тек ішкі нарыққа жеткізіліп қана қоймай, Қырғызстанға, Ресейге және Ауғанстанға экспортталады. Жобаны іске асыру жылына 1,5-2 мың тоннаға дейін импорттық күріш өнімін алмастыруға және өңірлік нарық қажеттілігінің 20-25%-ын қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.

Жеңілдікті қаржыландыруды Түркістан облысынан TARIX брендімен ірімшік өндіруге маманданған «Бахар» ЖК алды. Бағдарлама шеңберінде кәсіпорын 21%-бен 100 млн теңге көлемінде несие алды, оның 8,4%-ын мемлекет субсидиялайды, соның арқасында кәсіпкер жылдық 12,6%-ын төлейді. Қаражат сүт шикізатын сақтауға арналған мамандандырылған қойма үй-жайын салуға бағытталған. Жобаны іске асыру ірімшік өндірісінің көлемін тәулігіне 200-ден 260 кг-ға дейін ұлғайтуға, жылына 40 тоннаға дейін импорттық сүт өнімдерін алмастыруға және осы санаттағы өңірлік нарық қажеттілігінің 5%-на дейін қамтамасыз етуге мүмкіндік береді. Шығарылатын өнім Шардара және Жетісай аудандарын, сондай-ақ Түркістан қаласын қоса алғанда, Түркістан облысының аумағында сатылады.

Жоба сонымен қатар жергілікті фермерлік шаруашылықтармен кооперацияны дамытуға, отандық сүт шикізатын қайта өңдеуді кеңейтуге және өңірдің азық-түлік қауіпсіздігін нығайтуға ықпал етеді.

«Іскер аймақ» бағдарламасы келесі шарттармен қаржыландыруды ұсынады:

• қаржыландырудың ең жоғары сомасы – 200 млн теңгеге дейін;
• мақсаттары – инвестициялар және айналым қаражатын толықтыру;
• сыйақы мөлшерлемесі – 21%-дан аспайды (ҚР ҰБ базалық мөлшерлемесі +4%);
• субсидиялар мөлшері – номиналды мөлшерлеменің 40%, бірақ 12,6%-дан кем емес;
• субсидиялау мерзімі – 3 жылға дейін.

Бағдарлама бойынша консультацияны «Даму» Қорының филиалдарынан, 1408 бірыңғай байланыс орталығынан алуға болады. Шалғай аудандардың тұрғындары үшін жергілікті жерлерде өтінімдерді қабылдай алатын мобильді фронт-кеңселер жұмыс істейді.