Қазақстанда малды жаппай сою қаупі пайда болды
Маусым айында қатты ыстық пен жауын-шашынның болмауы елдің көптеген аймақтарында жайылымдар мен шабындықтардың күйіп кетуіне әкелді. Егер ауа-райы қолайлы болмаса, онда фермерлер жазғы жайылымдарда мал ұстауда да, қыста жем дайындауда да қиындықтарға тап болады. Бұл малды жаппай союға әкеледі. Бұл туралы бір кездері Qazaq Aqbas республикалық палатасының директорлар кеңесінің төрағасы қызметін атқарған Абай облысының белгілі мал өсіруші Қуаныш Сүлейменов ескертті.
«Мен еліміздің ауыл шаруашылығында болып жатқан барлық нәрсеге қатты мән беремін. Сондықтан, биылғы жылы аптап ыстықтың егістіктер мен шабындықтарды қалай күйдіріп жатқанын көріп, аймақтық әкімшілікке, ауыл шаруашылығы департаментіне және, мүмкін болса, Ауыл шаруашылығы министрлігіне аймақтар арасында байланыс орнату және зардап шеккен аудандар мен аймақтарды жеммен қамтамасыз етуге көмектесу жоспары мен шешімін әзірлеуді қалаймын, бұл өте осал болатын мал шаруашылығын сақтау үшін қажет. Ал жемнің жетіспеушілігі мал санының азаюына әкеледі», - деп жазды Қуаныш Сүлейменов.
Сарапшы еліміздің түрлі өңірлерінде жемшөппен қамтамасыз етілуімен қалыптасқан жағдайға талдау жүргізіп, мәселені шешу жоспарын жасау қажет деп санайды. Шөптер жеткілікті болатын аймақтарды анықтап, оны ыстық пен құрғақшылықтан зардап шеккен аймақтарға уақтылы жеткізіп, шөп жинауды тездету қажет.
Ал фермерлердің бұл жемді сатып алу мүмкіндігі болуы үшін Қуаныш Сүлейменов әр шаруашылықтағы мал санын ескере отырып, жемшөп сатып алуға субсидия бөлу қажет деп санайды.
«Алдыңғы жылдары басына 5 мың теңгеден болды, биыл қаржыландыру көлемін ұлғайтуға болады», - деп атап өтті ол.
Сарапшы сонымен қатар құрғақшылықтан зардап шеккен астық және басқа да дақыл алқаптарын жырта бастаған фермерлерге сақтандыру компаниялары арқылы қаржылық қолдау көрсетуді ұсынды, осылайша олар 2027 жылғы егіс маусымына жаңа тұқымдар сатып ала алады.
«Бұл бүгінгі таңда өте маңызды міндет, және осы күзде ауыл шаруашылығы тауарлары бағасының тұрақтылығы, әсіресе ет бағасы осы жұмысты орындауға байланысты болады», - деп түйіндеді Қуаныш Сүлейменов.
Айта кету керек, көптеген сарапшылар бұған дейін 2025 жылдың басында Қазақстанда сиыр еті бағасының күрт өсуін фермерлердің алдыңғы құрғақшылық жылдары жемнің жетіспеушілігінен асыл тұқымды малдарының айтарлықтай бөлігін сойып тастауымен байланыстырған болатын. Ірі қара мал саны әлі де оңтайлы деңгейге жеткен жоқ.