Біздің парақшамыздан Қазақстандағы агробизнестің соңғы жаңалықтарын бірінші болып біліп отырыңыз Facebook, арнада Telegram, бізге жазылыңыз Instagram немесе біздің пошталық жіберу.
Егістікті тез, тиімді және үнемді түрде қалай дайындауға болады
08:00
Топырақты өңдеудің бірнеше әдісі бар және әрбір фермер өсірілетін дақылдарға, сондай-ақ алқаптарының топырақ және климаттық жағдайларына қарай өзіне ең қолайлы әдісті таңдайды. Біреу жер жыртады, біреу нөлдік технологиямен жүреді, біреу аралас нұсқаларға тоқтайды.
Алайда, соңғы жылдары Қазақстанда топырақты тігінен өңдеу технологиясы кеңінен енгізілуде, ол басқа тәсілдердің артықшылықтарын біріктіреді, бұл ретте іс жүзінде кемшіліктері жоқ.
ElDala.kz порталына топырақты тігінен өңдеу артықшылықтары туралы EVS Machinery директоры Артём Мартын айтып берді. Компания Қазақстанда топырақты тігінен өңдеуге арналған канадалық техниканы - Salford RTS турбоқопсытқышын ұсынады.
Бейне форматындағы толық сұхбатты біздің youtube арнамыздан көріңіз:
Шабуыл бұрышынсыз
Salford RTS техникалық параметрлеріне келетін болсақ, оның негізі серіппелі тіректегі турбодиск болып табылады. Әрбір диск - құрылымның сенімділігін қамтамасыз ететін өзінің жеке бекітпесінде.
- Алдыңғы қатарларда топырақты жақсырақ кесуге арналған 13 толқынды дискілер, ал артқы қатарларда егін қалдықтарын тиімді араластыру үшін 8 толқынды дискілер орнатылған, — деп толықтырды Артем Мартын. — Сондай-ақ, артқы жағында биіктігі реттелетін тісті тырма қарастырылған. Құрылым тығыздағыш білікпен толықтырылып, нәтижесінде жер беті мінсіз тегістеледі.
Бұл құралды фермердің нақты алқапқа қатысты қойған мақсаттарына қарай жеке реттеуге болады. Дегенмен, жалпы алғанда, тігінен өңдеу әдісі құралдың жұмысшы бөлігінің топыраққа ешқандай шабуыл бұрышынсыз, яғни тігінен — жоғарыдан төмен қарай — енуін білдіреді. Бұл жоғары жылдамдық пен серіппелі әрекеттің үйлесімі арқылы топырақтың тығыздалған қабатын бұзатын «кен балғасы» әсерін тудырады. Турбо-диск топыраққа соғылып, микрожарықшақтар түзеді және осылайша ылғалдың сіңуіне ықпал етеді.
Өңдеудің бұл түрі көптеген артықшылықтар береді. Ең бастысы - топырақ қабаты аударылмайды, жабын бұзылмайды.
- Жұмыс бөлігінің тігінен қозғалысының тағы бір артықшылығы - бұл ылғалды фонда жұмыс істеуге мүмкіндік береді, - деп қосты Артем Мартын. - Айталық, күзде егін жинағаннан кейін, жаңбыр жауса да, басқа құралдар тоқтап қалғанда топырақты өңдей аласыз.
Әмбебап құрал
Күзде де, көктемде де Salford RTS турбоқопсытқышпен тігінен өңдеуді жүргізуге болады. Күзде бұл ылғалды сіңіру үшін топырақтың тығыздалуы. Сонымен қатар, сабан өзгеріссіз қалады және қыста қар ұстауға қызмет етеді.
Көктемде тігінен өңдеу ылғалдың жабылуын қамтамасыз етеді және топырақтың жылынуын тездетеді. Бұл арамшөптердің тезірек шығуын тудырады, гербицидті өңдеуге ертерек кіруге, содан кейін егуді ертерек бастауға мүмкіндік береді.
Сонымен қатар, бұл қандай дақылдан кейін жасалатыны маңызды емес - технология әмбебап.
- Осы маусымға дейін бізде негізінен Salford RTS-ті дәнді дақылдар бойынша және күнбағыстан кейін пайдалану тәжірибесі болды, - деп түсіндірді Артем Мартын. - Ол егін қалдықтарын ұсақтау міндетін оңай орындады.
Осы маусымда көктемде компания Salford RTS-ті егістік алқаптарында зығыр қалдықтарымен жұмыс істеу үшін алғаш рет қолданды. Олар өте қатты, сондықтан келесі маусымда егіс алқабын дайындауда көптеген қиындықтар туғызады. Бірақ Salford RTS көмегімен өңдеу өзінің тиімділігін көрсетті.
- Бұл тәжірибені біз Ақмола облысындағы «Свободное» ЖШС-де алдық, онда 2025 жылы зығыр астында 3 мың га жер берілді, - деді Артем Мартын. - Оны дестелегішпен алып тастадық, сондықтан өрісте биік сабан қалды. Биыл көктемде Salford RTS турбоқопсытқышы осы алқаптарға кірді. Екі рет өтіп ол зығыр сабағын ұсақтап, жабын қабатын жасады. Осыдан кейін анкерлер мен дискілермен егу жүргізілді.
Жылдамдық және үнемдеу
Salford RTS турбоқопсытқышымен тігінен өңдеудің қосымша артықшылығы - бұл әдіс күзгі өңдеу егістіктерде сабанды сақтап, көктемде жабындау қабатын қалыптастыру арқылы топырақтың жел эрозиясын болдырмайды. Бұл әсіресе орман белдеулері жоқ және тұрақты желдер құнарлы қабатты алып тастау қаупін тудыратын аймақтарда өте маңызды.
- Көптеген артықшылықтармен бұл құрал жоғары өнімділікті қамтамасыз етеді және жанармай мен уақыт бойынша гектарға ең аз шығындарды болжайды, - деп атап өтті Артем Мартын. - Әрине, Salford RTS панацея емес, үш-төрт жылда бір рет 40-50 см терең қопсытқышпен өңдеу қажет, бірақ жыл сайын егін жинағаннан кейін ылғалды сақтау үшін күзгі аязды өткізу үшін - Salford RTS турбоқопсытқышы өте қолайлы. Бұл көктемде егіс алқабын себуге жедел дайындауға да қатысты.
Сонымен қатар, біздің серіктестеріміздің арасында No-Till технологиясын қолданатындар бар; олар бұл әдісті топырақ қабатын аудармау және жабынды сақтау қағидасын сақтай отырып, топырақтың тығыздалуын жоюдың жолы ретінде қарастырады.
Көшбасшылар технологиясы
Бүгінгі таңда топырақты тігінен өңдеу технологиясын ең озық шаруашылықтар енгізуде. Олар операциялық тиімділікті арттыру жолдарын іздестіруде, ал Salford RTS дәл осыны қамтамасыз етеді.
- Біз бір көлікті сатып алғаннан кейін, шаруашылық оның барлық артықшылықтарын тез түсініп, осындай техника паркін кеңейтетінін көріп отырмыз, - деді Артем Мартын. - Біздің серіктестеріміздің бірі қазірдің өзінде сегіз Salford RTS турбоқопсытқыштарын пайдаланады.
Орташа алғанда, бір машина бір ауысымда 120-150 га өңдей алады. Осылайша, 10 күн ішінде бір ауысымда жұмыс істей отырып, 1,5 мың гектарды бір машинамен қамтуға болады. Екі ауысымда - 3 мың гектарға дейін. Сондықтан ауданы 10 мың болатын орта шаруашылыққа осындай үш-төрт машинаның болуы оңтайлы болар еді.
Salford RTS турбоқопсытқышын «ҚазАгроҚаржы» лизинг бағдарламасы бойынша сатып алуға болады.
Уақытында қызмет көрсету
Әрине, жаңа технологияны енгізу әрқашан техникалық қолдауды қажет етеді және EVS Machinery оны қамтамасыз етеді. Әрбір құрал компания мамандарының қатысуымен іске қосылады - ешкім фермерді егістікте жалғыз тастамайды.
- Сонымен қатар, біз егістікте семинарлар мен демо-тәжірибелер өткіземіз, биылғы маусымда да олар болады, - деп атап өтті Артем Мартын.
Әрине, жедел қызмет көрсету және бөлшектерді жеткізу қамтамасыз етіледі. Salford - канадалық компания, бірақ Көкшетауда үлкен қосалқы бөлшектер қоймасы бар.
- Бұл құралды бізден сатып алып, кейін өкінетін бірде - бір шаруашылық болған жоқ, - деп түйіндеді Артем Мартын. - Олар бізге қайта оралып, көбірек алғысы келеді, өйткені технология өте ыңғайлы. Salford RTS мүмкіндігінше тиімді және ең аз шығындармен жұмыс істейді.
